(TUSSEN)TAAL OP SOCIALE MEDIA EN DAARBUITEN

Introduction

Inleiding

We hebben in een vorige les al gesproken over het verband tussen sociale media en taalgebruik bij jongeren. Wat opvalt, is dat op sociale media in veel gevallen geen gebruik wordt gemaakt van Algemeen Nederlands (= standaardtaal), maar van een tussentaal, waarin regionale aspecten of elementen uit andere talen, voornamelijk het Engels, worden overgenomen.

In deze webquest ga je op zoek naar meer informatie over de specifieke kenmerken van (tussen)taalgebruik op sociale media maar ook daarbuiten.

Standaardtaal:

Een standaardtaal is een taalvariëteit waarvoor een zogenaamde 'papieren norm' geldt; wat nog binnen de grenzen van een dergelijke variëteit geldt, is niet alleen afhankelijk van het taalgevoel van de sprekers, maar staat ook in woordenboeken, grammaticaboeken, stijlgidsen en dergelijke beschreven. Een standaardtaal wordt ook wel de cultuurtaal genoemd. Alle talen die een wereldtaal zijn, zijn gestandaardiseerd.

Algemeen Nederlands (AN):

Standaardnederlands of Algemeen Nederlands (AN) is de gestandaardiseerde variant van het Nederlands die wordt onderwezen op scholen en wordt gebruikt door de autoriteiten en media in NederlandBelgiëSurinameCuraçaoSint MaartenCaribisch Nederland en Aruba.

Het bewaken en beschrijven van het Standaardnederlands is door de Nederlandse, Vlaamse en Surinaamse overheid toevertrouwd aan de Nederlandse Taalunie. De Taalunie publiceert werken waarin de normen van het Standaardnederlands zijn vastgelegd.

Tussentaal of Verkavelingsvlaams:

Met de term tussentaal wordt de in Vlaanderen gesproken, informele Nederlandse spreektaal aangeduid, die geen dialect maar ook geen Standaardnederlands is. De term werd bedacht door Gentse academici in de jaren 90 van de twintigste eeuw. Daarnaast zijn nog andere benamingen in omloop zoals Verkavelingsvlaams en Soapvlaams, maar de meer neutrale aanduiding tussentaal wordt het meest gebruikt om het fenomeen te beschrijven.

Het bestaan van tussentaal is voor veel taalwetenschappers overigens nog steeds omstreden. Het begrip "tussentaal" suggereert immers dat er één informele omgangstaal zou bestaan voor heel Vlaanderen. In werkelijkheid verschilt de informele omgangstaal in Vlaanderen per provincie. Dikwijls zijn er zelfs nog verschillen binnen de provincies. Zo verschilt de Gentse Oost-Vlaamse tussentaal aanzienlijk van de Aalsterse. Het is dan ook de vraag of tussentaal niet gewoon een verzorgde vorm van regiolect is. In ieder geval is het moeilijk om een grens te trekken tussen de begrippen "regiolect" en "tussentaal". De verschillende soorten tussentaal zijn onderling echter meestal wel vrij goed verstaanbaar.

(bron: wikipedia)

Task

Opdracht

1. Omschrijf in je eigen woorden:

  1. Standaardtaal
  2. Algemeen Nederlands
  3. Tussentaal/Verkavelingsvlaams

2. Geef 3 concrete voorbeelden van het gebruik van tussentaal in reclamecampagnes

3.  Chattaal

a) Wat zijn de drie principes van chatcommunicatie?

b) Licht elk principe kort toe.

4. Bekijk dit fragment uit de Vlaamse soap ‘Thuis’: https://www.youtube.com/watch?v=VJ9j9AkVXDA

a) Selecteer er 3 typische “tussentaalwoorden” uit  en zoek deze op in het Vlaamse woordenboek.

b) Noteer voor elk woord de betekenis en etymologie (= herkomst van het woord)

 

5. Verkavelingsvlaams

Guido Wuyts somt 5 symptomen van de teloorgang van een voornaam woord op.

a) Welke symptomen zijn dat?

b) Geef voor elk symptoom  een concreet voorbeeld.

 

6. Bekijk de reacties op deze 2 Facebookposts van het jongerenblad Joepie:

https://www.facebook.com/joepiemagazine/posts/1042009405840235

https://www.facebook.com/joepiemagazine/posts/1041937892514053

Zet de volgende reacties op de posts om in Algemeen Nederlands. Dit hoeft geen letterlijke vertaling te zijn, maar moet wel volledig weerspiegelen wat in de oorspronkelijke reactie gezegd of bedoeld werd:

  • “te ook wel een hoere eh eers bij cody simpson dan zac afron en nu em o.o (mijn mening eh moe nii boos worden ze als ge fan van der bent”
  • “niall en Harry da zen men main friends en zayn zen lijflied is ook wanna be”
  • “Hehehehehe en me yara in de zara hehehe we ebbn toen parfum beginn spuitn”
  • “kzou da mij is aanschaffen moest ik ulder zijn”

Let op spelling en grammatica!

Process

 

Verwerking

Gebruik voor je antwoorden een blanco Word document dat je als volgt bewaart: VoornaamNaam_klas_webquest

Gebruik voor het beantwoorden van opdracht 2 t.e.m. 5 alleen de opgegeven bronnen. Voor opdracht 1 en 6 mag je ook andere (online) bronnen raadplegen.

De deadline voor deze webquest is maandag 14 december.

→ Vooraleer je het document uploadt in Smartschool, kijk je eerst nog eens extra na of je alle opdrachten hebt opgelost.

Bronnen

 https://blog.associatie.kuleuven.be/thomassear/files/2013/04/scriptiefinaalword.doc

http://www.overtaal.be/varia/Taalwerk_De%20Decker.pdf

http://www.vlaamswoordenboek.be/

http://home.scarlet.be/wugi/verkavla.htm

Evaluation

Beoordeling

 

Beginner

Gevorderd

Expert

Opdracht 1

3 correcte omschrijvingen

 

1 of geen correcte omschrijving

2 correcte omschrijvingen

3 correcte omschrijvingen

Opdracht 2

3 correcte voorbeelden

1 of geen correct voorbeeld gegeven

2 correcte voorbeelden gegeven

3 correcte voorbeelden gegeven

Opdracht 3

a)      Principes

b)      Toelichting

1 of geen principes PLUS 1 of geen toelichting

2 principes PLUS 2 toelichtingen

OF

3 principes en minder dan 3 toelichtingen

3 principes PLUS

3 toelichtingen

Opdracht 4

a)      5 woorden

b)      5 maal betekenis/etymologie

1 of minder correcte woorden PLUS 1 of minder correcte betekenissen en etymologie

1 correcte woorden PLUS 2 correcte betekenissen en etymologie

OF

Meer dan 2 correcte woorden maar niet evenveel  correcte betekenissen en etymologie

3 correcte woorden PLUS 3 correcte betekenissen en etymologie

Opdracht 5

a)      5 symptomen

b)      5 voorbeelden

 

2 of minder correcte symptomen PLUS 2 of minder correcte voorbeelden

3 of meer correcte symptomen PLUS 3 of meer correcte voorbeelden

OF

Meer dan 4 correcte symptomen maar niet evenveel  correcte voorbeelden

5 correcte symptomen PLUS 5 correcte voorbeelden

Opdracht 6

a)      Alle reacties

b)      Spelling/grammatica

Minder dan de helft van de reacties OF 3 of meer fouten tegen spelling en/of grammatica

Meer dan de helft van de reacties EN 1 of geen fouten tegen spelling en/of grammatica

OF

alle reacties EN 2 of minder fouten tegen spelling en/of grammatica

Alle reacties EN geen fouten tegen spelling en/of grammatica

Zelfevaluatie

 

OK

Niet OK

Ik heb elke opdracht goed begrepen

 

 

Ik wist welke bron ik voor elke opdracht moest raadplegen

 

 

Ik begrijp de termen standaardtaal, Algemeen Nederlands, tussentaal/Verkavelingsvlaams

 

 

Ik begrijp het verschil tussen standaardtaal en tussentaal

 

 

Ik heb geleerd dat mensen een ander taalgebruik kunnen hanteren naargelang de context

 

 

Conclusion

Afsluiter

Via deze webquest heb je

-          ontdekt wat de begrippen standaardtaal, Algemeen Nederlands, tussentaal en Verkavelingsvlaams betekenen

-          kennis gemaakt met het gebruik van tussentaal in professionele domeinen zoals de reclamewereld

-          onderzocht hoe tussentaal in populaire media wordt gebruikt

-          gemerkt dat sociale media een aantal ongeschreven regels hebben wat taalgebruik betreft

-          een aantal specifieke kenmerken van Verkavelingsvlaams bestudeerd